2019/01/07

De novo, o comezo de ano máis frío do século en Ribadeo

Dicía hai un par de días que os reis veñen a Ribadeo traendo frío neste 2019. Agora xa, mesmo sen rematar o día sete, bateuse a marca do múmero de días por baixo de tres graos que ostentaba o 2017 (si, o ano no que Ribadeo bateu por dúas veces a máxima rexistrada na Pedro Murias, e a segunda mesmo por máis de un grao centígrado).
Na gráfica vese o número de días con temperaturas por baixo dos 3 ºC en Ribadeo nos primeiros sete días do ano correspondente:

As temperaturas no que vai de ano resúmense así:
Ó estar a menos da metade do día 7, a media e a máxima seguro que cambiará; non así a mínima, amainado o vento e con nubes que impedirar que baixe moito pola noite. Por certo, na gráfica obsérvase que o día 1 a temperatura estivo tamén a piques de contar con menos de 3 ºC, por foi de 3,1 ºC.

2019/01/05

E os reis veñen traendo... frío!


Este comezo de ano ven marcado polo frío. Se no 2017 tivemos o comezo de ano máis frío do século, este pode volver batir a marca, a pesar de que as temperaturas medias ó longo do ano seguen en aumento (de feito, no 2017 bateuse dúas veces a marca de temperatura máis alta acadada na Pedro Murias)
Na gráfica vese a temperatura, tomada a 1,5 m de altura, cada 10 minutos dende as 0 horas UTC do día 30 de decembro ata as 13 horas de hoxe, 5 de decembro (14 horas, hora legal), e aprézase que exceptuada a noite entre o 1 e o 2, que foi suave,e por un pelo, a noite de fin de ano, cada unha das outras foi máis fría que a anterior, acadándose as mínimas antes do amencer e as máximas arredor das tres da tarde, hora legal.
Estamos tendo temperaturas tan baixas como na costa en escandinavia, e isto tamén é cambio climático relacionado co aumento global de temperaturas, aínda que pareza contraditorio. A explicación queda para outro día.

2018/12/24

2018/11/15

As Pontes: 150 kg de CO2 por cada español

Recollendo datos de Eldiario.es (artigo "¿A cuántos coches equivale el CO2 emitido por la central de carbón más grande de España? "), temos que a emisión de CO2 de As Pontes foi de 6 930 000 toneladas en 2016. Entre 47 000 000 persoas que é o censo, a cousa anda preto de 150 kg/persoa. Ou equivalente, en coches, a 2 300 000. Botando contas da enerxía que necesita unha persoa para vivir e o dióxido de carbono que se produce ó queimar azucre, sae unha produción duns 800 g de dióxido de carbono producido por persoa viva ó día, uns 300 kg ó ano, ou máis de 20 000 000 de persoas para producir unha cantidade de CO2 (só CO2) equivalente á das Pontes.
Se te parece raro, podes incorparar, con eses mesmos números, que un coche produce unha cantidade de dióxido de carbono por termo medio anual, equivalente a unhas dez persoas.
... Que teñamos sorte coa transición enerxética...
Fume negra

2018/10/30

Un ano de chuvia na Illa Pancha

Estación pluviométrica con datos incompletos. Así clasifica o resume meteorolóxico de 1929 (publicado en 1935) á Estacióna Illa Pancha.
Noutro lugar (Introducción), axusta: "En este RESUMEN figuran 878 estaciones. Como carecemos de medios para inspeccionar y remediar los posibles defectos de instalación y observación, hemos publicado, bajo la responsabilidad de los observadores,los datos dudosos, no eliminando más que los evidentemente inexactos y dejando que la labor de cada observador dé idea de su competencia y actividad". Algo necesario, pois, describindo a estación meteorolóxica de Illa Pancha (p.LXIII), expón "Coelleira (Isla), Pancha (Isla), San Ciprián (C.).-El Servicio Central de Señales Marítimas tiene instalados unos vasos cilíndricos para medida de las precipitaciones y, por lo tanto, aquéllas son aproximadas.
[Nota: páxuinas antes aparece que C. corresponde a Estacións organizadas e mantidas polo corpo de Enxeñeiros de Camiños]. A táboa que corresponde ás medidas tomadas está na p. 524 da publicación, onde se nota que o de 'medidas incompletas' ven pola falta do mes de setembro:
Táboa de precipitacións con datos tomados na illa Pancha en 1929
Para facérmonos unha idea da aproximación comentada, podemos comparar os datos cos de Pedro Murias, collendo os pluviométricos mellor que os de vento, que por ser cualitativos e cambiantes no mes, son máis difíciles de promediar como se fai no resume:
Comezando polos 'días de neve', aparecen 3 en febreiro na Pancha e ningún en Pedro Murias. En canto ó día de máxima chuvia no mes, non coinciden en todo o ano, e nas cantidades máximas diarias, sistematicamente (excepto, por moito, o mes de febreiro, e por moi pouco, abril) as cantidades recollidas na Pedro Murias son superiores, mesmo moi superiores:
O resultado en '1929' para Illa Pancha foi calculado promediando agosto e outubro como dato de setembro
 E que indica en relación ó cambio climático? Na chuvia, temos visto no blog que parece haber pouca variación nestes últimos anos. Os datos da Pedro Murias indican que 1929 tería sido un ano con precipitación total semellante ó pasado 2017, pero as discrepancias de datos en Illa Pancha non permiten dicir nada máis. En calquera caso, está en proceso unha revisión de datos meteorolóxicos do século pasado en Ribadeo, que quizáis poda botar algo máis de luz sobre o tema.

Unha precisión: os signos meteorolóxicos usados
Datos de 
Resumen de las observaciones efectuadas durante el año 1929. Servicio Meteorológico Español. Madrid 1935

2018/10/23

Cen mil veces a túa masa, e está vivo

Hai tempo tiven noticia do organismo vivo máis extenso do planeta en canto á superficie ocupada. Trátase dun fungo Armillaria gallica en Michigan, EEUU, que se estende por 37 Ha (370 000 m2, equivalente a uns 60 campos de fútbol) e duns 2500 anos de vida (é dicir, tería nado antes de Aristóteles).
Hoxe tiven noticia doutro menos extenso pero abondo máis pesado, tamén nos EEUU, en Utah. A súa masa é duns 6 000 000 kg, isto é, unhas 100 000 veces a masa dun humano medio. Trátase dun chopo que foi aumentando por brotes nas raíces, constituíndo na actualidade unha rede subterránea que conecta multitude de troncos, con aspecto dunha chopeira, pero con esa característica: é en realidade un único individuo.
Imaxe de https://balonesdemadera.wordpress.com/2018/10/19/pando-el-organismo-vivo-mas-grande-y-pesado-del-planeta-el-bosque-de-un-solo-arbol-en-utach-eeuu-populus-tremuloides/

2018/10/10

Segundo a contaminación, a velocidade das correntes na zona é 1,1 km/h ...

A imaxe da ESA é clara: Despois dun choque entre barcos no estreito entre córcega e a península italiana, a mancha de petróleo estendeuse 40 km máis en 36 horas. Xeito triste de medir un desprazamento físico da auga...

2018/10/04

Un termómetro de oito metros ou 8 metros de termómetro

Tecnoloxía española (feito na Un. de Valencia) para un termómetro que abrangue un rango de distancia para a medición de temperaturas de oito metros cunha precisión abraiante.
Está destinado ó CERN, en Xenebra, que mantén xunto co Fermilab, nos EEUU, para un complexo de investigación multinacional, Deep Underground Neutrino Experiment (DUNE), e ten como misión contribuír á estabilidade térmica ca instalación.

2018/10/01

A desaparición dun acantilado


Non era moi alto, só 134 m. Pero foi un visto e non visto, por causas naturais e sen ter nada que ver terremotos e cousas semellantes.
Iso si, non foi no noso planeta, senón no cometa 64P Churyumov-Gerasimenko. Era o cantil que se ve practicamente no centro da imaxe. Un acantilado celeste que deixou de existir ó achegarse o cometa ó sol e literalmente ir estoupando o xeo desa zona do cometa ó aumentar a temperatura: á baixa presión que sofre a superficie do cometa, prodúcese a sublimación do xeo, sendo expulsadas así as partículas do ceo suxo que van formando a cola. O primeiro cometa visitado pola humanidade en troques de ser a humanidade visitada por el deu unha boa morea de sorpresas.
Sobre cometas.

2018/09/24

Dende comezos dos 90, o nivel do mar subiu máis que o meu polgar

Mergulla o teu polgar na ría, ou nas Catredrais. Dende que naciches, o nivel do mar ten aumentado, e dende o comezo dos anos noventa, por termo medio uns oito centímetros. A igualdade de marea, o extremo do teu polgar mergullado non chega a tocar a superficie libre de auga que tería ese mesmo lugar...
Ben pouco, pode pensarse. Só uns 3 mm cada ano. Pero está a aumentar, e é algo acumulativo. Para 2050 terá aumentado máis de 10 cm máis; en total dende comezos dos 90, cousa dunha cuarta. Para os que vivan na Veiga, suporá inundacións constantes, e para os habitantes dos atolóns espallados polos mares, o abandono do seu espazo vital.

O nivel do mar sube, segundo é medido, entre outras institucións, pola ESA. E, a quen lle toca pensar nas consecuencias e en evitalo? A todos nós.

2018/09/15

A dúas velocidades: mentiras indeterminadas

A dúas velocidades é o título do gráfico que me leva a esta entrada. apareceu nas páxinas de economía de La Voz de Galicia do día 14 de setembro. Trátase dun gráfico con tres seccións, nas que se comparan datos de EEUU e a UE. As dúas primeiras seccións son comparables: tentan determinar o 'volume' do PIB de ambas dende o 2007 ó 2017, e a variación interanual en porcentaxe.
O 'volume' do PIB ven dado en billóns de euros, e ofrece series como a seguinte:


2007 2008 2009
EEUU 10,5 10,0 10,3
UE 9,2 9,5 9,2
EEUU 1,9 -0,1 -2,5
UE 3,0 0,4 -4,4
Táboa obtida do gráfico, que se pode representar:
Coido que é doado ver que os datos de PIB 2008 dos EEUU (10,0) non corresponden cos de 2007 (10,5) nin despois de aplicarlles o incremento de 1,9 nin co incremento de -0,1... algo que, querendo desculpalos, e como os datos están en euros, podería ser achacable a un cambio na paridade dólar-euro ou semellante. Mais, se miramos a serie da UE, atopámonos con que, arredondando, o 9,5 de 2008 podería saír do 9,2 de 2007 aplicándolle o 3,0% de aumento na columna de 2007... sempre que 0 9,2 de 2009 saíra do 9,5 de 2008 aplicándolle o 0,4% da columna de 2008, o que, evidentemente, non pode ser.
No gráfico citado hai unha morea de situacións semellantes.
Non é a primeira volta que trato o mal uso ou abuso dos gráficos, mais neste caso non se trata de mal uso ou abuso, senón sinxelamente de erro continuado e desinformación subsecuente, o que leva a falar de mentiras.
El Tiempo en Ribadeo - Predicción a 7 días y condiciones actuales.